Top 13 # Xem Nhiều Nhất Triệu Chứng Bệnh Hen Ở Trẻ Em / 2023 Mới Nhất 11/2022 # Top Like | Mgwbeautypageant.com

Triệu Chứng Hen Phế Quản Ở Trẻ Em / 2023

Các mẹ đặc biệt cần lưu ý khi trẻ bị hen phế quản với các dấu hiệu điển hình: thở khò khè, khó thở, nặng ngực, ho tái đi tái lại (đặc biệt ho nhiều hơn vào ban đêm). Ở trẻ em, có thể nghe thấy tiếng rít khi trẻ thở ra

Hen suyễn ở trẻ em làm cho các đường hô hấp bị sưng tấy, gây khó khăn cho trẻ khi thở. Hen suyễn là một căn bệnh hô hấp khá phổ biến vì thế các bậc phụ huynh nên thường xuyên tìm đến sự tư vấn của các bác sỹ để có thể kịp thời ngăn chặn và điều trị sự tấn công của hen suyễn đối với con em mình.

Tuy không có các triệu chứng cụ thể khẳng định chắc chắn trẻ bị hen suyễn nhưng các bậc phụ huynh nên cảnh giác nếu thấy trẻ có những biểu hiện như sau:

– Trẻ dễ bị cảm lạnh, ho, sổ mũi, nghet mũi khi trời lạnh, thơi tiết chuyển mùa và chậm khỏi bệnh dù đã dùng nhiều loại thuốc cảm, áp dụng nhiều biện pháp giải cảm khác nhau. Có khi bệnh kéo dài liên tục 10 – 15 ngày rồi mới dần dần tự bình phục.

– Khi trẻ ăn các món lạ, thịt bò, hải sản, thịt gà, măng tây, ăn thức ăn có tính nóng … trẻ có biểu hiện như ho, khó thở, tức ngực.

– Khi tiếp xúc với thú nuôi, hoặc khi gặp phải mùi ẩm mốc, xăng dầu, khói bụi, trẻ có biểu hiện khó thở, mệt nhọc.

– Trẻ thường hắt hơi, sổ mũi, ho, cảm vào một thời điểm cố định nào đó trong năm, thường là khi thời tiết chuyển mùa hoặc mùa lạnh, như một đồng hồ sinh học vậy.

– Trẻ khó thích nghi với trời lạnh hơn là trời nóng, mỗi buổi sáng sớm hay nửa đêm đều có thể gây ảnh hưởng đến cơ thể trẻ, khiến trẻ bị ho khó thở.

– Đôi khi trẻ thở rất mệt nhọc, thở khò khè, thở hắt, hơi ngắt quãng, nhịp thở không đều, rất mệt mỏi vì cơ thể không được cung cấp đầy đủ khí oxy.

Các bậc phụ huynh cũng nên cảnh giác ngay khi trẻ có các triệu chứng của một cơn hen điển hình : bắt đầu với hắt hơi, ngứa mũi, ngứa họng, càng lúc càng khò khè, khó thở, phải ngồi chồm người dậy để thở và vận dụng các cơ hô hấp phụ. Ngoài ra, trẻ còn bị ho, khó thở, nặng ngực, tái đi tái lại nhiều lần sau khi vận động mạnh, khi tiếp xúc với các yếu tố khởi phát cơn hen, khi thay đổi thời tiết …

Nếu như căn bệnh hen suyễn là do di truyền thì không có biện pháp nào có thể ngăn chặn sự phát triển của bệnh. Bạn sẽ không thể biết được liệu con mình có mặc phải bệnh hen suyễn hay không cho tới khi những triệu chứng nhất định xảy ra, như thở khò khè, ho liên tục. Tuy nhiên, bạn vẫn có thể giảm tối thiểu mức độ nghiêm trọng của căn bệnh này, nếu thực hiện theo những chỉ dẫn sau:

– Không để trẻ hít phải khói thuốc lá. Về bản chất, khói thuốc lá không gây dị ứng nhưng khi hít vào nó sẽ gây sưng phổi.

– Hạn chế tiếp xúc với không khí ô nhiễm: Những chất gây ô nhiễm không khí như ozone có thể gây sưng phổi và khiến cho việc thở trở nên khó khăn hơn với những người có đường hô hấp nhạy cảm.

– Tránh sử dụng lò sưởi hoặc bếp lò. Khói từ những chiếc bếp lò có thể gây kích thích tới hệ thống hô hấp của trẻ.

– Nếu trẻ bị dị ứng với lông thú nuôi thì không cho trẻ tiếp xúc với thú nuôi.

– Giảm nấm mốc trong nhà. Lắp đặt những chiếc quạt gió hoặc mở cửa sổ trong nhà bếp khi nấu ăn, nhà tắm khi tắm. Nếu cần thiết, bạn nên lắp một chiếc điều hòa hay máy chống ẩm để giữ độ ẩm ở khoảng 35-50%. Không sử dụng đồ áo còn ẩm ướt để ngăn chặn nấm mốc phát triển.

Hen Phế Quản Ở Trẻ Em / 2023

Tại Việt Nam hiện có khoảng 4 triệu người mắc hen phế quản, chiếm tới 5% dân số. Điều đáng lo ngại là trẻ em là đối tượng dễ mắc hen suyễn nhất. Tỷ lệ trẻ mắc hen phế quản tại Việt Nam ở độ tuổi 12 – 13 có tỷ lệ mắc bệnh hen phế quản cao nhất Châu Á. Trong đó TP HCM được gọi là “thủ đô” hen suyễn tại Châu Á với tỷ lệ cứ 10 trẻ thì có 3 trẻ bị hen.

Tỷ lệ cấp cứu do hen ước tính hàng năm ở trẻ dưới 5 tuổi là 13,2/10.000 trẻ. Bệnh hen kéo dài là nguyên nhân hàng đầu làm cho trẻ em nghỉ học và bỏ học làm mất đi khoảng 10 triệu ngày học hàng năm của học sinh.

Những biểu hiện của bệnh hen trẻ em

– Bệnh hen phế quản trẻ em, có nhiều kiểu viêm phế quản: viêm phế quản rít, viêm phế quản co thắt, viêm phế quản hen, viêm phế quản thể hen, viêm phế quản giả hen. Nghiên cứu dịch tễ học thực tễ cho thấy: viêm phế quản và hen có tiếng rít chỉ là một và đều là một bệnh có biểu hiện phản ứng quá mức của phế quản.

– Bệnh Hen phế quản thường bắt đầu từ 2-10 tuổi. Tỉ lệ mắc bệnh hen trẻ em có bố hoặc mẹ bị hen phế quản cao hơn nhiều so với trẻ không có bố hoặc mẹ mắc bệnh

– Nhiều khi cơn hen xuất hiện dưới dạng viêm phế quản hay viêm mũi- phế quản: cơn hen đầu tiên xuất hiện thường là sau một đợt nhiễm trùng nặng về đường hô hấp, đôi khi đó là do bụi, lông súc vật, hơi khói của bếp than tổ ong, phấn hoa, khói thuốc lá…. Có trường hợp cơn hen xuất hiện sau một thời gian cắt amidan, gắng sức trong khi chạy bộ, tiêm thuốc hay tiêm chủng, thay đổi khí hậu, môi trường sống… Hen thường kèm theo sốt, viêm họng.

– Viêm phế quản co thắt: có thể trẻ chỉ biều hiện duy nhất bằng những cơn ho giống như ho gà nhưng lúc hít vào không tháy ồn ào, đôi khi lẫn lộn giữa cơn ho có tiếng rít. Nhưng hậu quả của cơn ho dữ dội chính là do trẻ bị viêm phế quản co thắt, đôi khi ăn song trẻ bị nôn vọt vì ngứa họng và luôn muốn ho.

– Viêm phế quản khó thở nhiều: hen cũng có thể biều hiện dưới dạng một viêm phế quản khó thở. Khi khó thở và ho, nhiều dịch tiết ra và không giống như hen kinh điển, bắt đầu và kết thúc không đột ngột

– Hen gắng sức: khác hẳn với khó thở gắng sức, kiểu hen này thường xuất hiện sau gắng sức ở trẻ em như leo cầu thang, chạy nhảy nhiều, hoặc có thể xuất hiện khi trẻ hít phải không khí lạnh đột ngột.

– Hen ác tính: khi các cơn hen liên tiếp xảy ra vào chiều và đêm, không đáp ứng với các thuốc dãn phế quản ở liều thường dùng.

Tiến triển bệnh rất thất thường, một số trường hợp ổn định nhưng sau 15 năm lại bị hen lại, thậm chí sau 20-30 năm. Nếu được phát hiện sớm và điều trị hiệu quả thì làm giảm đáng kể tần suất hen người lớn, nhất là các thể nặng.

Điều trị hen phế quản ở trẻ em

Quan điểm trong việc điều trị hen phế quản ở trẻ hiện nay là:

– Việc chẩn đoán hen quan trọng hơn là mức độ nặng nhẹ của hen, vì việc chẩn đoán bệnh hen ở trẻ em còn gặp nhiều khó khăn cũng như việc điều trị hiện nay chưa kịp thời và hiệu quả, tỷ lệ dự phòng hen ở trẻ rất thấp.

– Hen thể nhẹ cũng có thể gây tử vong khi lên cơn khó thở năng (cơn hen nặng).

– Hen có thể kiểm soát tốt nếu trẻ được chẩn đoán đúng, sớm và điều trị theo dõi quản lý hiệu quả.

– Chẩn đoán hen ở trẻ nhỏ dựa vào tiền sử, lâm sàng và điều trị thử.

– Thuốc dùng cho bệnh nhân hen nhất là trẻ em ưu tiên dùng thuốc dạng xịt hoặc khí dung chủ yếu có tác dụng tại chỗ hoặc dùng các loại thuốc điều trị có nguồn gốc thảo dược để tránh tối đa những tác dụng phụ không mong muốn lên cơ thể trẻ.

Để có phác đồ điều trị phù hợp nhất với tình trạng bệnh của trẻ, các bậc phụ huynh nên cho trẻ đi khám và được theo dõi điều trị.

Ngoài dùng thuốc điều trị, bố mẹ cần lưu ý môi trường sống của trẻ để có thể phòng, tránh cơn hen của trẻ như: phòng ngủ của trẻ và các đồ dùng phải tránh nguy cơ gây dị ứng cho trẻ, không nên dùng thảm trải nhà, không khí trong phòng thường xuyên phải lưu thông, ga gối của trẻ nên được giặt giũ thường xuyên tránh bọ chét, mạt nhà, gây kích thích dị ứng cho trẻ, nên dùng ga bọc đệm và gối bằng vải tổng hợp, tránh dùng đồ len, không nuôi vật nuôi trong nhà như chó mèo, tránh những đồ chơi có bụi hoặc có lông, tránh cho trẻ tiếp xúc với lạnh, ẩm, bụi khói, thuốc lá….

Hen Phế Quản Ở Trẻ Em: Triệu Chứng, Biến Chứng Ít Ai Biết / 2023

Nguyên nhân gây hen phế quản ở trẻ em

Hen phế quản trẻ em là một bệnh viêm mãn tính của đường hô hấp. Tình trạng viêm này khiến đường thở mà chủ yếu là phế quản trở nên nhạy cảm và dễ bị kích thích hơn. Khi người bệnh phải tiếp xúc với các chất kích thích, đường thở sẽ bị sưng, phù nề, tăng tiết chất nhày, co thắt làm xuất hiện các triệu chứng như ho, khó thở, khò khè. Hiện tượng này có thể gọi là bị lên cơn hen.

Hen phế quản có tính chất di truyền và không phải là bệnh có thể lây nhiễm từ người này sang người khác, cho nên hen phế quản ở trẻ là rất dễ xảy ra nếu trong gia đình có cha hoặc mẹ bị hen. Thực chất hen phế quản không thể di truyền nhưng cha mẹ mắc bệnh sẽ truyền lại cho con một cơ địa dễ dị ứng với các chất kích thích hơn làm tăng nguy cơ hen phế quản so với người bình thường.

Hiện nay, y học vẫn chưa tìm được nguyên nhân căn cốt dẫn đến bệnh hen phế quản ở trẻ em, tuy nhiên nhiều ý kiến cho rằng, tồn tại nhiều tác nhân có thể dẫn đến bệnh hen hoặc làm tăng nguy cơ mắc bệnh này. Những tác nhân điển hình nhất có thể kể đến bao gồm: yếu tố di truyền, thời tiết thay đổi, môi trường sống ô nhiễm, vi sinh vật, thực phẩm hoặc vận động thể chất quá sức.

Khi những tác nhân này kích thích ống phế quản, chúng sẽ sinh ra phản ứng viêm, đây là yếu tố được xác định là đầu tiên và quan trọng nhất dẫn đến hiện tượng đường thở bị co thắt chít hẹp. Viêm cũng khiến lớp niêm mạc của phế quản bị sưng và phù nề, chất nhày tiết ra quá nhiều và bị ứ đọng lại cản trở sự lưu thông của không khí làm phát sinh các triệu chứng như khó thở, khò khè. Trong cơn hen cấp tính còn xuất hiện tình trạng phế quản co thắt, bệnh nhân phải co rút lồng ngực khi thở.

Triệu chứng nhận biết hen phế quản ở trẻ em

Hầu hết trẻ em mắc bệnh hen phế quản đều có các triệu chứng trước khi trẻ bước sang tuổi 5. Trẻ em rất nhỏ, có thể khó cho cha mẹ, và thậm chí là bác sĩ, để nhận ra rằng các triệu chứng là do hen suyễn. Các ống phế quản ở trẻ sơ sinh, trẻ mới biết đi và trẻ mẫu giáo đã nhỏ và hẹp, và cảm lạnh đầu, cảm lạnh và các bệnh khác có thể gây ra các đường hô hấp này, khiến chúng trở nên nhỏ hơn và kích thích hơn.

Các triệu chứng của bệnh hen suyễn ở trẻ em có thể từ một cơn ho dai dẳng kéo dài trong nhiều ngày hoặc vài tuần đến các trường hợp khẩn cấp thở đột ngột và đáng sợ.

Các triệu chứng thường gặp cần theo dõi bao gồm:

Ho , đặc biệt là vào ban đêm

Thở khò khè hoặc huýt sáo khi thở, nhất là khi thở ra

Khó thở hoặc thở nhanh khiến da xung quanh xương sườn hoặc cổ kéo chặt

Cảm lạnh thường xuyên trong lồng ngực

Con của bạn có thể chỉ có một trong những triệu chứng này hoặc một vài trong số đó. Bạn có thể nghĩ đó chỉ là cảm lạnh hoặc viêm phế quản. Nếu các triệu chứng tái phát, đó là một đầu mối cho thấy con bạn có thể bị hen suyễn. Ngoài ra, các triệu chứng có thể trầm trọng hơn khi con bạn đang ở gần các tác nhân gây hen, chẳng hạn như các chất gây kích ứng trong không khí (ví dụ như khói bụi) hoặc các chất gây dị ứng như phấn hoa, lông thú… Để hạn chế cơn hen dạng này, trẻ cần hạn chế tiếp xúc với những thứ gây dị ứng cho mình. Cha mẹ nên đưa bé đến bệnh viên để kiểm tra sức khỏe và xét nghiệm máu để kiểm tra mức độ dị ứng.

Thông thường, các triệu chứng hen phế quản ở trẻ rất dễ bị nhầm lẫn với các bệnh nhiễm khuẩn hoặc hô hấp thông thường như: viêm họng, viêm amidan, cúm hoặc cảm lạnh… Tuy nhiên, cha mẹ cần để ý phát hiện bệnh hen phế quản ở trẻ dựa vào những triệu chứng điển hình sau đây:

Bệnh hen phế quản ở trẻ có nguy hiểm không?

Tất nhiên bệnh hen phế quản ở trẻ là bệnh cực kỳ nguy hiểm, nó có thể dẫn đến những biến chứng và hệ quả nặng nề mà chúng ta có thể chưa dám tưởng tượng đến:

Xẹp phổi: thống kê cho thấy có đến ⅓ trẻ nhập viện điều trị vì bị bệnh hen phế quản có biến chứng xẹp phổi. Khi cơn hen ổn định, tình trạng xẹp phổi cũng tự khỏi, nhưng nếu trẻ không được chăm sóc tốt, hen tái phát nhiều lần sẽ khiến phổi chịu tổn thương sâu.

Nhiễm khuẩn ở phế quản: trong những ngày chuyển mùa, độ ẩm không khí tăng cao là điều kiện rất thuận lợi để các vi khuẩn và virut tấn công khiến tai – mũi – họng và đường hô hấp dưới bị nhiễm trùng làm cho các triệu chứng hen phế quản tái phát và trở nặng hơn.

Giãn phế quản tiểu thùy: ở trẻ bị hen phế quản, các phế nang đàn hồi rất kém nên dẫn đến tình trạng thở ra ít, khí bị tích tụ lại ngày càng nhiều trong phổi. Hiện tượng này gọi là khí phế thũng.

Tâm phế mãn tính: trẻ sẽ thấy khó thở khi phải vận động nhiều, cơ thể tím tái, vùng hạ sườn đau nhức, gan to ra. Biến chứng này thường xảy ra ở những trẻ bị hen từ nhỏ nhưng không chữa dứt điểm.

Tràn khí màng phổi hoặc tràn khí trung thất: phế nang giãn rộng, các mạch máu thưa dần, khả năng tuần hoàn lưu thông kém làm tăng áp lực phế nang. Khi vận động mệt hoặc ho mạch, phế nang rất dễ bị bục vỡ làm tràn khí.

Ngưng hô hấp gây tổn thương não: hô hấp kém sẽ khiến co thể dần thiếu oxy, các vận động chức năng bị giảm sút. Tình trạng này kéo dài không được chữa dứt điểm sẽ dẫn đến suy hô hấp, không thể cung cấp oxy lên não.

Suy hô hấp rất nguy hiểm: trẻ bị hen phế quản cấp nặng hoặc ác tính thường gặp biến chứng này nhiều hơn. Biểu hiện sớm để nhận biết tình trạng suy hô hấp là khó thở, ngưng thở, da cơ thể tím tái, phải dùng máy hỗ trợ thở. Trường hợp này rất dễ dẫn đến tử vong nếu trẻ không được cấp cứu kịp thời.

Cách điều trị hen phế quản ở trẻ em an toàn

Ở mỗi trường hợp trẻ bị hen phế quản sẽ có tình trạng bệnh khác nhau. Do đó cách điều trị cho mỗi trẻ cũng khác nhau. Tuy nhiên, điều trị hen phế quản cho trẻ em cần đảm bảo những yếu tố sau:

Trong mọi trường hợp trẻ bị hen phế quản nên đưa bé đến bệnh viện khám để được chẩn đoán chính xác nhất tình trạng bệnh. Thêm nữa việc thăm khám định kỳ còn giúp ổn định tình trạng bệnh cho bé.

Các loại thuốc cắt cơn, dự phòng những cơn hen phế quản không thể thiếu đối với trẻ nhỏ. Các loại thuốc cắt cơn có tác dụng giãn phế quản, làm giảm các triệu chứng khó thở ở trẻ. Và loại thuốc này thường dưới dạng xịt. Trẻ nhỏ bị hen phế quản nên mang theo thuốc này bên người, phòng những cơn hen tái phát bất chợt.

Thuốc dự phòng có tác dụng bảo vệ niêm mạc phế quản, có tác dụng hạn chế những kích ứng, ngăn ngừa tình trạng bệnh nặng thêm. Cả hai loại thuốc cắt cơn hay thuốc dự phòng khi điều trị cho trẻ cần tuân theo sự chỉ định của bác sĩ về liều lượng dùng. Các bậc phụ huynh tuyệt đối không tự ý mua thuốc bên ngoài và tự ý cho trẻ uống.

Đối với trẻ nhỏ bị hen phế quản, bên cạnh việc điều trị bằng thuốc thì chế dộ dinh dưỡng cũng hết sức quan trọng.

Trẻ nhỏ bị hen phế quản không nên ăn các thực phẩm có nhiều hất béo không bão hòa. Thay vào đó, bổ sung vitamin và dinh dưỡng có nhiều trong rau xanh và hoa quả tươi cho trẻ. Đặc biệt, bổ sung omega-3 fatty acid có nhiều trong các loại cá hồi, cá thu…

Bên cạnh đó điều trị hen phế quản ở trẻ em, cha mẹ của bệnh nhi cần chú ý đến những điều sau:

Khi trẻ có dấu hiệu bất thường cần đưa trẻ đi bệnh viện kịp thời để điều trị, tránh để hậu quả đáng tiếc xảy ra.

Nắm được kế hoạch hành động khoa học về bệnh hen, bất cứ bất thường hoặc vấn đề thắc mắc nào nên nói ngay với bác sĩ.

Cho bé dùng thuốc đúng và đều đặn theo toa của bác sĩ, cần theo dõi bé vè việc uống thuốc đúng giờ, đúng liều lượng.

Tránh xa các tác nhân gây hen đặc biệt là khói thuốc lá là một cách để chữa hen phế quản ở trẻ em.

Thăm khám định kỳ để kiểm tra diễn biến và tình trạng bệnh, có những biện pháp ngăn chặn rủi ro sớm nhất có thể.

Không nên áp dụng toa thuốc và cách điều trị hen phế quản ở trẻ em khác cho con mình vì bệnh hen phế quản ở mỗi trẻ rất khác nhau.

Chăm sóc trẻ bị hen phế quản đúng cách

Cơn hen nhẹ hay nặng còn khác nhau dựa vào rất nhiều yếu tố. Khi lên cơn hen, trẻ thường ngồi một chỗ, da tím tái, đổ đẫm mồ hôi, ra sức hít thở, phát ra những tiếng rít khò khè. Khi ấy, cha mẹ cần giúp đỡ, an ủi bé, không được tự ý sử dụng thuốc khi chưa có sự chỉ định của bác sĩ. Thuốc điều trị hen phế quản ở trẻ em rất đa dạng cần phân biệt để sử dụng phù hợp với từng trường hợp.

Thuốc điều trị hen phế quản ở trẻ em chủ yếu nhằm mục đích làm giãn phế quản, dịu cơn hen. Nếu đã dùng thuốc cắt cơn theo hướng dẫn của bác sĩ mà cơn hen không thuyên giảm thì nên đưa bé đến bệnh viện.

Chữa hen phế quản trẻ em cần thực hiện trong thời gian lâu dài. Cơn hen có thể xảy ra vài lần mỗi năm nhưng cũng có khi nhiều lần trong tháng, ảnh hưởng rất nhiều đến học hành của trẻ, nên cha mẹ cần tích cực theo dõi để chữa trị bệnh đến cùng.

Tâm lý bi quan của bé cùng với sự lo âu của người thân có thể làm tình hình bệnh tiến triển trầm trọng hơn, bất lợi cho điều trị. Bởi vậy, cha mẹ cần động viên và khuyến khích để bé có tinh thần thoải mái.

Những lúc lên cơn hen, tuyệt đối không được tắm, tránh cho trẻ ra nới nhiều gió, gió lạnh đột ngột sẽ khiến cơn hen nặng hơn.

Khi trẻ lên cơn hen cấp tính nặng với biểu hiện môi và da dẻ tím tái, khó thở gấp, không bú mẹ, không ăn uống, không khóc được, không nói được thành câu… nên khẩn trương đưa bé đến các cơ sở y tế để cấp cứu.

Nếu không được cung cấp đầy đủ dinh dưỡng, hen phế quản có thể ảnh hưởng tiêu cực đến sự phát triển thể chất của bé. Trẻ hen phế quản rất dễ bị chậm lớn, suy dinh dưỡng, lồng ngực biến dạng. Vì thể song song với điều trị hen phế quản trẻ em bằng thuốc, chế độ dinh dưỡng hợp lý là rất quan trọng.

Trẻ bị hen phế quản cũng có nhu cầu dinh dưỡng tương tự như những trẻ khác. Loại trừ một số thực phẩm thường gây dị ứng cho trẻ cần tránh, trẻ không cần kiêng khem quá nhiều.

Khi trẻ phải dùng quá nhiều các thuốc phòng ngừa cơn hen trong thời gian dài, thường chúng có chứa nhiều corticoid nên cần bổ sung thêm calcium và bổ sung thêm các thực phẩm và sữa giàu calcium nhằm tránh các biến chứng loãng xương.

Tuy nhiên nếu dinh dưỡng không được kiểm soát có thể dẫn đến béo phì, sẽ quay lại tác động tiêu cực đến hen phế quản. Giảm cân sẽ giúp bé cải thiện chức năng phổi và hạn chế triệu chứng bệnh hen.

Nên cho trẻ bú mẹ hoàn toàn trong ít nhất 6 tháng đầu tiên, sữa mẹ được chứng minh có thẻ giúp bé phòng ngừa bệnh hen và cải thiện tình trạng hen.

Trẻ hen phế quản thường bị lên cơn hen hoặc phát sinh dị ứng khi dùng một số thực phẩm nhất định, cha mẹ cần chú ý để chủ động tránh cho bé như một cách chữa hen phế quản cho trẻ em và hạn chế khởi phát cơn hen. Những thức ăn thường gây dị ứng bao gồm:

Phòng bệnh hen phế quản ở trẻ như thế nào?

– Khi mang thai mẹ không được hút thuốc lá

– Nên cho con bú mẹ, ít nhất là trong 6 tháng đầu

– Bảo vệ bé tránh được các yếu tố kích thích hệ hô hấp, nên chú ý vào loại mạt nhà thường trú ngụ trong chăn, nệm, giường ghế.

– Giữ vệ sinh nhà cửa, môi trường sạch sẽ, thoáng đãng

– Phòng ngủ của bé nên được chùi bằng khăn ấm, hoặc máy hút bụi chứ hạn chế quét bằng chổi.

Ngoài ra, đối với những trẻ vốn có cơ địa dễ dị ứng, hệ hô hấp yếu, cha mẹ cũng cần nắm được các cách phòng ngừa và biện pháp điều trị dự phòng hen phế quản ở trẻ em để ngăn chặn bệnh.

Triệu Chứng Hen Phế Quản Ở Trẻ Nhỏ / 2023

Tiến triển bệnh hen ở trẻ nhỏ rất khó dự đoán, một số trường hợp ổn định nhưng sau 15 năm lại bị hen lại, thậm chí sau 20-30 năm. Nếu được phát hiện sớm và điều trị hiệu quả thì làm giảm đáng kể tần suất lên cơn hen cấp tính, nhất là các thể nặng.

Những triệu chứng thường gặp của hen phế quản ở trẻ em

– Hen phế quản ở trẻ, đặc biệt là trẻ dưới 5 tuổi thường khó chẩn đoán chính xác. Các triệu chứng thường không điển hình nên dễ nhầm lẫn với các bệnh lý khác, đặc biệt là viêm phế quản. Các bác sĩ khi chẩn đoán bệnh thường dùng thuật ngữ Viêm phế quản thể hen là để theo dõi tình trạng bệnh và xác định bệnh lý chính xác sau khi điều trị thử. Các nghiên cứu dịch tễ học thực tế cho thấy: viêm phế quản và hen có tiếng rít chỉ là một và đều là một bệnh có biểu hiện phản ứng quá mức của phế quản trong các trường hợp tăng viêm do tiếp xúc với dị nguyên.

– Nhiều khi cơn hen xuất hiện dưới dạng viêm phế quản hay viêm mũi- phế quản: cơn hen đầu tiên xuất hiện thường là sau một đợt nhiễm trùng nặng về đường hô hấp, đôi khi đó là do bụi, lông súc vật, hơi khói của bếp than tổ ong, phấn hoa, khói thuốc lá…. Có trường hợp cơn hen xuất hiện sau một thời gian cắt amidan, gắng sức trong khi chạy bộ, tiêm thuốc hay tiêm chủng, thay đổi khí hậu, môi trường sống… Hen ở trẻ nhỏ có thể kèm theo sốt, viêm họng, thường được gọi là hen bội nhiễm. Hen bội nhiễm khi điều trị ngoài dùng các thuốc trị hen thông thường thì cần dùng thêm kháng sinh.

– Các yếu tố gợi ý khả năng trẻ mắc hen ngoài các triệu chứng như ho, khò khè diễn tiến thường xuyên, có thể nặng hơn khi về đêm hay sáng sớm, xảy ra khi gắng sức, cười khóc hay tiếp xúc với khói thuốc lá, khí lạnh, thú nuôi…; Có ran rít ran ngày khi nghe phổi thì các bác sĩ có thể chẩn đoán hen dựa vào điều trị thử.

Triệu chứng hen phế quản ở trẻ nhỏ

Các thể hen phế quản ở trẻ, phân loại hen ở trẻ

– Viêm phế quản co thắt: có thể trẻ chỉ biều hiện duy nhất bằng những cơn ho giống như ho gà nhưng lúc hít vào không tháy ồn ào, đôi khi lẫn lộn giữa cơn ho có tiếng rít. Nhưng hậu quả của cơn ho dữ dội chính là do trẻ bị viêm phế quản co thắt, đôi khi ăn song trẻ bị nôn vọt vì ngứa họng và luôn muốn ho.

– Viêm phế quản co thắt (thể hen) khó thở nhiều: hen cũng có thể biều hiện dưới dạng một viêm phế quản khó thở. Khi khó thở và ho, nhiều dịch tiết ra và không giống như hen kinh điển, bắt đầu và kết thúc không đột ngột

– Hen gắng sức: khác hẳn với khó thở gắng sức, kiểu hen này thường xuất hiện sau gắng sức ở trẻ em như leo cầu thang, chạy nhảy nhiều, hoặc có thể xuất hiện khi trẻ hít phải không khí lạnh đột ngột.

– Hen ác tính: khi các cơn hen liên tiếp xảy ra vào chiều và đêm, không đáp ứng với các thuốc dãn phế quản ở liều thường dùng.

Tiến triển bệnh hen ở trẻ nhỏ rất thất thường, một số trường hợp ổn định nhưng sau 15 năm lại bị hen lại, thậm chí sau 20-30 năm. Nếu được phát hiện sớm và điều trị hiệu quả thì làm giảm đáng kêt tần suất hen người lớn, nhất là các thể nặng.

Các xét nghiệm cần thực hiện khi chẩn đoán hen suyễn

Không có xét nghiệm nào chẩn đoán chính xác hen phế quản ở trẻ dưới 5 tuổi. Với trẻ lớn hơn 5 tuổi có thể các bác sĩ sẽ chỉ định môt số xét nghiệm cận lâm sàng sau để chẩn đoán hen:

– X- quang ngực

– Xét nghiệm lẩy da hay định IgE đặc hiệu

– Hô hấp ký hay đo lưu lượng đỉnh kế

– Dao động xung ký

– Đo FeNO

Dựa vào các xét nghiệm này, nếu bệnh nhi thỏa mãn 5 tiêu chuẩn sau đây thì có thể kế luận bệnh nhi mắc hen:

– Khò khè, ho tái đi đi tái lại

– Hội chứng tắc nghẽn đường thở: lâm sàng có ran rít, ran ngáy

– Có đáp ứng thuốc giãn phế quản hoặc đáp ứng với điều trị thử và xấu đi khi ngưng thuốc.

– Có tiền sử bản thân hay gia đình dị ứng hoặc có yếu tố khởi phát.

– Đã loại trừ các nguyên nhân gây khò khè khác.

Điều trị hen phế quản ở trẻ

Điều trị hen ở trẻ bao gồm điều trị cắt cơn và điều trị dự phòng. Điều trị cắt cơn hen ở trẻ cần có sự phối hợp tốt giữa bác sĩ – gia đình và nhà trường. Điều trị ban đầu tại nhà bao gồm xịt hai nhát salbutamol 200 mcg, có thể lặp lại sau mỗi 20 phút nếu cần thiết. Nếu trẻ có các dấu hiệu sau thì cần đưa trẻ tới ngay các cơ sở y tế:

– Trẻ quá khó thở

– Triệu chứng của trẻ không đỡ ngay sau 6 nhát xịt thuốc giãn phế quản trong 2 giờ

– Cha mẹ hoặc người chăm sóc không thể xử trí cơn hen cấp tại nhà.

Những thuốc hay biện pháp sau không nên sử dụng trong cơn hen cấp:

– Kháng sinh: Chỉ dùng khi có bằng chứng nhiễm khuẩn

– Truyền dịch: Chỉ khi có dấu hiệu mất nước (thận trọng tránh quá tải dịch)

– Thuốc an thần, thuốc làm lỏng chất tiết, thuốc gây giảm xuất tiết nhóm kháng histamin, thuốc siro ho có chứa dextromethorphan, vật lý trị liệu hô hấp.

Về điều trị dự phòng, duy trì, mục tiêu điều trị cần đạt được là kiểm soát tốt triệu chứng và duy trì mức hoạt động bình thường của trẻ. Giảm thiểu nguy cơ diễn tiến xấu trong tương lai, giảm nguy cơ xuất hiện cơn hen cấp, duy trì chức năng hô hấp và quá trình phát triển của phổi càng gần với bình thường càng tốt và giảm thiểu tác dụng phụ của thuốc.

Khi điều trị hen, đặc biệt lưu ý cho mọi trẻ em:

– Đánh giá kiểm soát triêu chứng, nguy cơ về sau, các bệnh kèm.

– Kỹ năng tự xử trí: giáo dục sức khỏe kỹ thuật hít, bảng kế hoạch xử trí hen, tuân thủ điều trị.

– Thường xuyên đánh giá: đáp ứng điều trị, tác dụng phụ, thiết lập điều trị hiệu quả với liều tối thiểu.

– Kiểm soát môi trường (tùy trường hợp): khói thuốc lá, dị nguyên, ô nhiễm không khí trong nhà/ngoài trời.